Karagöz ve Hacivat’ın sesini küçük bir şekilde değiştirebilirsiniz: Karagöz daha gür, Hacivat daha tatlı. Çocuklar tanıyorsa bir fıkra söyletmeyin; yalnızca metni okuyun.
Çocuklar söylemek istediğini elini kaldırarak belirtsin, sırasını beklesin.
- perde
- : gölge oyununda arkasından oyun oynatılan bez
- tasvir
- : Karagöz oyunundaki deriden kesilmiş figür
Karagöz ve Hacivat, çok eskiden beri oynanan bir gölge oyunudur. Bu oyun bir perdede oynanır. Perde, beyaz bir bezdir.
Belki siz de bir gölge oyunu görmüşsünüzdür. Gölge oyununda gerçek kişiler yoktur, ama perdede kişileri görürsünüz ve onların konuşmasını duyarsınız.
Oyundaki kişiler deriden yapılır. Önce bir deri hazırlanır. Üzerine resim çizilir. Sonra çizilen resim kesilir. Bu kesilmiş resimlere tasvir denir.
Perdenin arkasında bir ışık vardır. Işığın önünde tasvirler oynatılır. Gölgeleri perdeye düşer. Seyirciler perdenin önünde oturup izler.
Tasvirler hareket ettikçe gölgeleri perdenin üzerinde büyür, küçülür ve yer değiştirir. Çocuklar oturup bu gölgelerin birbirine yaklaşmasını merakla izler.
Oyunun iki baş kişisi Karagöz ile Hacivat’tır. Karagöz, olduğu gibi görünen bir halk adamıdır. Hacivat ise daha kültürlü ve aklı başında biridir.
Karagöz ile Hacivat karşılıklı konuşur. Bu konuşmalar seyirciyi güldürür.
Bu oyun başka ülkelerde de bilinir. UNESCO 2009 yılında bu oyunu önemli bir miras olarak listeye aldı.
Bugün de çocuklar bu oyunu merakla izliyor.
Siz de elinizi bir ışığın önüne tutup duvara bir kuş gölgesi yapabilirsiniz. Gölge oyunu da böyle bir oyundur, yalnızca daha büyük bir perdede oynanır.
Öğrenme çıktıları (MEB İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı, 2026, 2. sınıf, s. 71): T.D.2.2 ç, T.K.2.2 a, T.D.2.3 b, T.K.2.2 e, T.D.2.1 c.