Harfler hangi sırayla öğretiliyor?
Birinci sınıflar 29 harfi beş grupta öğrenir. Bu yazı grupları, her grubun ne kadar sürdüğünü ve evde hangi harflerle çalışacağınızı anlatır.
Okuma yazmayı yeni öğrenen çocukların anne babaları için
Kısaca
- Sıra a n e t i l ile başlar. 2024-2025 öğretim yılından beri birinci sınıflar harfleri bu sırayla öğreniyor.
- Her grup için önerilen bir süre vardır, hepsi birlikte 16 hafta. Öğretmen bu süreleri sınıfına göre değiştirebilir.
- Evde, sınıfta öğrenilmiş harflerle çalışın. Yeni harfi öğretmen öğretir.
Beş harf grubu
Millî Eğitim Bakanlığının (MEB) programı harfleri beş gruba ayırır. Her harf önce küçük, sonra büyük yazılışıyla öğretilir: önce a, sonra A.
- 1. grup anetil 6 hafta
- 2. grup okurım 4 hafta
- 3. grup üsöydz 2 hafta
- 4. grup çbgcş 2 hafta
- 5. grup phvğfj 2 hafta
Her harfin kendi sayfası da var: o sesi duymak için sözcükler, harfin yazılışı ve yalnızca o zamana kadar öğrenilen harflerle heceler ve sözcükler. Harfler ve sesleri
İlk harften önce bir hazırlık haftası vardır. Bu haftada çocuklar dinleme, doğru nefes alma, parmak ve el kaslarını güçlendirme, kalem tutma, boyama ve çizgi çalışmaları yapar.
Neden bu sıra?
Program, grupları kurarken harflerin kolay söylenmesine, sık kullanılmasına, kolay yazılmasına, onlarla sözcük yapılabilmesine, seslerine ve biçimlerine bakıldığını söyler. İlk grubun altı harfiyle bile çocuk birçok sözcük okuyabilir: ana, ata, nal, anne, nene, alet, atlet.
Her grupta neler yapılır?
- 1. grup: sesler, heceler, sözcükler Çocuk önce sesi tanır, sonra harfini okur ve yazar. İkinci harf n öğrenilince hece çalışması başlar: önce an, sonra na. Bu grupta cümle yoktur.
- 2. grup: cümleler ve kısa metinler Bu grubun o k u r ı m harfleriyle cümle ve metin okumaya geçilir. Cümle büyük harfle başlar; soru işareti de bu grupta gelir: Okan o ne?
- 3, 4 ve 5. gruplar: daha çok sözcük ve cümle Her yeni harfle yeni sözcükler ve cümleler okunur, yazılır. Ünlem işareti son grupta gösterilir: Ah, elim acıdı!
- Bütün gruplar bitince: kendi başına okuma ve yazma Çocuk metinleri kendi başına okur ve yazar. Program burada hızlı okumayı amaç saymaz: akıcı okumanın hızlı okumak demek olmadığını söyler ve hızlı okutmaya yönelik çalışmaları önermez.
Süreler kesin değildir
Önerilen süreler sırasıyla 6, 4, 2, 2 ve 2 haftadır. Program, öğretmenin bu süreleri değiştirebileceğini söyler: çocukların okula gelemediği günler, hazır oluşları, öğrenme hızları ve sınıfın kalabalığı buna neden olabilir. Dönemin son haftasında yeni ses verilmez, öğrenilenler tekrar edilir. Okuma yazma birinci dönemde bitmezse ikinci dönemde devam eder.
Programın sözüyle, önemli olan çocuğun okuma yazmayı hızlı bir şekilde değil, anlamlı bir şekilde öğrenmesidir.
Eski sıra: e l a k i n
2023-2024 öğretim yılına kadar birinci sınıflar e l a k i n ile başlayan başka bir sırayla öğreniyordu. O programda büyük harf önce öğretiliyordu ve yazı defteri dört çizgiliydi. Bugün önce küçük harf öğretiliyor ve defter üç çizgili.
Büyük çocuğunuz eski sırayla öğrendiyse ya da evdeki kitaplar ve kartlar eski sıradaysa, birinci sınıftaki çocuğunuzla bugünkü sırayı izleyin. Bu sitedeki bütün kâğıtlar bugünkü sıraya göredir.
Evde nereden başlamalı?
- Hangi harfte olduğunu öğrenin. Çocuğunuzun defterine ve ders kitabına bakın ya da öğretmenine sorun. Sınıf her zaman önerilen haftada olmayabilir.
- Öğrenilmiş harflerle çalışın. Program, bir sesin bütün basamakları bitmeden yeni sese geçilmemesini ister. Evde de yeni harfe atlamak yerine öğrenilmiş harflerle okuyup yazın; yeni harfi öğretmen öğretir.
- Bu harflerle bir kâğıt hazırlayın. Ana sayfada çocuğunuzun bildiği harfleri seçin. Kâğıttaki bütün hece, sözcük ve cümleler yalnızca bu harflerle yazılır.
Çocuğunuzun bildiği harfleri seçin; çalışma kâğıtları yalnızca bu harflerle hazırlansın.
Harfleri seçin