Çocuğum bu metni okuyabilir mi?

Bir kitaptan, defterden ya da ödev kâğıdından metni yapıştırın. Çocuğunuzun öğrendiği harfleri seçin. Sayfa her sözcüğü işaretler: bildiği harflerle yazılanların altı yeşil, henüz bilmediği harf taşıyanların altı dalgalı çizgili olur. Eksik harfleri de yazar.

Kısaca

Bu sayfa yalnızca harflere bakar. Sözcüğün anlamına, uzunluğuna ya da cümlenin zorluğuna bakmaz; bir sözcüğü çocuğun bilip bilmediğini bilemez.

1 Hangi harfleri öğrendi?

Harflere tek tek dokunun ya da bir grubun yanındaki düğmeye basın; o gruba kadar bütün harfler seçilir.

1. grup

2. grup

3. grup

4. grup

5. grup

2 Metni yapıştırın

Bu sayfa neye bakar, neye bakmaz?

Bir sözcük, bütün harfleri seçtiğiniz harflerden oluşuyorsa “okunur” sayılır. Büyük ve küçük harf aynı sayılır: A ile a, İ ile i, I ile ı. Noktalama işaretleri ve sayılar sözcük sayılmaz. Bir sözcüğün okunabilir olması çocuğun onu hızlı, akıcı ya da anlayarak okuyacağı anlamına gelmez; çocuk harfleri birleştirmekte hâlâ zorlanabilir. Metnin ne kadar uzun olduğuna da bakılmaz.

Çocuğunuz bir harfi tanıyor ama hâlâ yanlış söylüyorsa onu seçmeyin; seçili harfleri yalnızca sağlam bildiği harflerle sınırlayın. Harflerin okulda hangi sırayla öğretildiğini harf sırası sayfasında bulursunuz.

Kitap çok zor çıktıysa sırayla okuyun

Çocuğunuzun sevdiği kitabın çoğu sözcüğü henüz bilmediği harflerle yazılmış olabilir. Kitabı bırakmanız gerekmez. Sırayla okuyun: bir sayfayı siz okuyun, sonraki sayfayı çocuk. Bu sayfada işaretlediğiniz metin çok sözcüğü okunmaz çıkarsa, çocuğun sırası için bildiği harflerle yazılmış kısa bir cümleyi ona bırakabilirsiniz. Böylece çocuk hikâyeyi dinler, okuyabildiği yeri kendisi okur ve kitaptan vazgeçmez.

Scholastic gibi yurt dışı sitelerin anne babalara anlattığı bir ölçü beş parmak kuralıdır: çocuk bir sayfayı okurken bilmediği her sözcük için bir parmağını kaldırır. 0-1 parmak çok kolay, 2-3 tam uygun, 4-5 çok zor demektir. Scholastic sitesindeki yazı 4-5 parmak için “(or best read aloud with a buddy)”, yani birlikte okumayı önerir ve kuralın yalnızca bir başlangıç olduğunu söyler. Bu sayfa aynı soruyu Türkçenin okuma yazma öğretimine uyarlar: sözcüğü çocuğun “bilip bilmediğine” siz karar vermezsiniz, hangi harfleri öğrendiğine bakılır.

Kaynaklar

Scholastic, “Five finger rule” (yazı): They read the page and hold up one finger for every word they don't know or can't pronounce. 4-5 fingers: It's too hard (or best read aloud with a buddy). But also keep in mind that it’s a starting point — not a definite rule. Türkçeye çeviri bize aittir.
Scholastic, “How to Choose Books for Your Child in Grades 1-2” (yazı): beş parmak kaldırılırsa kitap tek başına okumak için zor olabilir, ama could be a good choice for a shared reading or read-aloud.
Scholastic, “6 Best Ways to Improve Reading Comprehension” (yazı): You can also take turns reading aloud.