Türk Braille harfleri

Braille, dokunarak okunan bir yazıdır: her harf, altı noktalı bir hücrede bir ya da birkaç kabarık noktayla yazılır. Bu tablo, çocuğun yazdığı ya da okuduğu harfi gözüyle kontrol etmek isteyen anne baba ve öğretmen içindir.

Gören anne baba ve öğretmenler için

Kısaca

Kâğıda basılmış noktaları dokunarak okuyamazsınız; çocuk da okuyamaz. Tablo yalnızca gözle bakmak içindir. Çocuk harfleri kendi kitabından ve kendi tabletinden öğrenir.

Harf tablosu

1 2 3 4 5 6
2 3 4 6
Hücrenin sol sütunu yukarıdan aşağıya 1-2-3, sağ sütunu 4-5-6 numaralıdır. Dolu nokta kabarık noktadır. Sağdaki örnek “e”dir: 1 ve 5 dolu.

Büyük harf

Büyük harf işareti: 6. nokta
Büyük E: önce 6. nokta, sonra e

İşaret, büyük olacak harften önce yazılır. Bir sözcüğün her harfi büyükse sözcükten önce işaret iki kez yazılır (“hepsi büyük harf”).

Noktalar MEB Öğretmen Kitabı’ndaki (2020) Türkçe Braille alfabesine ve MEB Görme Engellilere Okuma Yazma Öğretim Kılavuzu’na (2013) göre çizilmiştir: Öğretmen Kitabı, Okuma Yazma Öğretim Kılavuzu.

Okurken bilin

Braille, basılı yazı gibi soldan sağa okunur. Tabletle yazan çocuk ise sağdan sola yazar; noktalar kâğıda ters yönden basıldığı için yazarken harflerin noktaları ayna görüntüsü gibi yer değiştirir. Çocuğun yazdığını kontrol ederken kâğıdı çevirip kabarık yüzü okuyun.

Çocuğumun yazdığını okuyorum

Çocuğun yazısında bir hücrede gördüğünüz kabarık noktaları boyayın; sonra harf tablosundan hangi harf olduğuna bakın. Noktaların numaraları hücrelerin içinde silik yazılıdır. Altındaki çizgiye harfi yazın.

  1. 1 2 3 4 5 6
  2. 1 2 3 4 5 6
  3. 1 2 3 4 5 6
  4. 1 2 3 4 5 6
  5. 1 2 3 4 5 6
  6. 1 2 3 4 5 6
  7. 1 2 3 4 5 6
  8. 1 2 3 4 5 6
  9. 1 2 3 4 5 6
  10. 1 2 3 4 5 6
  11. 1 2 3 4 5 6
  12. 1 2 3 4 5 6
  13. 1 2 3 4 5 6
  14. 1 2 3 4 5 6
  15. 1 2 3 4 5 6
  16. 1 2 3 4 5 6
  17. 1 2 3 4 5 6
  18. 1 2 3 4 5 6
  19. 1 2 3 4 5 6
  20. 1 2 3 4 5 6
  21. 1 2 3 4 5 6
  22. 1 2 3 4 5 6
  23. 1 2 3 4 5 6
  24. 1 2 3 4 5 6
  25. 1 2 3 4 5 6
  26. 1 2 3 4 5 6
  27. 1 2 3 4 5 6
  28. 1 2 3 4 5 6
  29. 1 2 3 4 5 6
  30. 1 2 3 4 5 6
  31. 1 2 3 4 5 6
  32. 1 2 3 4 5 6

Bu hafta harf öğreniyorum

Braille öğrenmek için küçük, haftalık hedefler koyun ve burada işaretleyin. Harfi, günü ve çocuğun kendi sözünü yazın.

Haftalık Braille hedefi: harf, tarih ve çocuğun yorumu için boş satırlar
Harf Tarih Yorum

Bu sayfa çocuğa Braille öğreten uzmanın yerini tutmaz. Hangi harfin ne zaman öğretileceğini çocuğun öğretmeni söyler. Bu sayfa harf sırası vermez.

Görmeyen çocuk için okul ve aile rehberi →

Kaynaklar

  • MEB Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü, Görme Yetersizliği Eğitimi Öğretmen Kitabı, Aralık 2020 (PDF): harflerin noktaları (s. 58), okuma ve yazma yönü (s. 56, 59).
  • MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Görme Engellilere Okuma Yazma Öğretim Kılavuzu, 2013 (PDF): her harfin dersi, büyük harf işareti (s. 264, 314).
  • MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Görme Yetersizliği Olan Öğrenciler ve Aileleri İçin Verimli Ders Çalışma Destek Kılavuzu, 2026 (PDF): velinin ne bilmesi beklendiği, haftalık hedefler (s. 29-31).