Çocuğum yazıyor ama okuyamıyor
Bazı çocuklar tahtadaki yazıyı defterine güzelce geçirir ama aynı sözcüğü okuyamaz. Bir yazıyı kopya etmek ile onu okumak ayrı işlerdir. Bu yazı aradaki farkı ve evde nasıl yardım edeceğinizi anlatır.
Okuma yazmayı yeni öğrenen çocukların anne babaları için
Kısaca
- Kopya ederken çocuk harflerin şeklini çizer. Okurken harflerin seslerini bilip birleştirmesi gerekir.
- Yazdığı her heceyi ve sözcüğü size okusun.
- Kopya yerine dikte yapın: siz söyleyin, o yazsın, sonra yazdığını okusun.
Kopya etmek ile okumak
Bir sözcüğü tahtadan deftere geçirmek için harflerin şeklini görmek ve aynısını çizmek yeter. Okumak içinse her harfin sesini bilmek ve sesleri birleştirmek gerekir. Bu yüzden bir çocuk düzgün yazıp okuyamayabilir.
Okulda harfler okunarak ve yazılarak birlikte öğretilir. Programa göre öğretmen harfi yazar ve sesini söyler, çocuklar da harfin sesini söyler. Ses ile harf eşleştikten sonra çocuk harfi yazar. Evde de yazmayı her zaman okumayla birlikte yapın.
Evde nasıl anlarsınız?
- Yazdığını okuyabiliyor mu? Defterine geçirdiği bir sözcüğü göstererek okumasını isteyin.
- Söylediğinizi yazabiliyor mu? Bildiği harflerden bir hece söyleyin, örneğin na, ve bakmadan yazmasını isteyin.
- Yeni bir sözcüğü okuyabiliyor mu? Bildiği harflerle yazılmış, daha önce görmediği bir sözcük gösterin.
Kopya ettiğini güzel yazıyor ama bu üç sorudan birinde zorlanıyorsa çocuk harflerin şekillerini öğrenmiş, sesleriyle birleştirmeyi henüz öğrenmemiştir. Yardıma oradan başlayın.
Evde ne yapabilirsiniz?
- Önce okusun, sonra yazsın. Bir heceyi ya da sözcüğü önce birlikte okuyun, sonra yazsın.
- Yazarken söylesin. Heceyi yazarken heceyi, sözcüğü yazarken sözcüğü yüksek sesle söylesin. Ünsüz harfleri tek başına söyletmeyin.
- Yazdığını okusun. Her satırın sonunda yazdığını size okusun.
- Kopya yerine dikte. Bildiği hece ve sözcükleri siz söyleyin, o yazsın. Okulda da dikte böyle yapılır: cümleler kapatılır, öğretmen okur, çocuklar bakmadan yazar. Evde dikte nasıl yapılır?
- Kartlarla oynayın. İki harf kartını yan yana koyup heceyi okusun, sonra o heceyi yazsın. Kitaptaki “Hece Oluşturalım” sayfası da böyledir.
Ne zaman öğretmenle konuşmalı?
Haftalardır birlikte çalıştığınız hâlde harflerin seslerini hatırlamakta zorlanıyorsa öğretmenle konuşun. Millî Eğitim Bakanlığının özel öğrenme güçlüğü üzerine hazırladığı eğitim içeriği, harflerle sesler arasında bağlantı kurmakta güçlük çekmeyi ve harflerin seslerini hatırlamakta sorun yaşamayı belirtiler arasında sayar.
Öğretmenle ne zaman konuşmalı?
Çocuğum okuyamıyor, ne yapmalıyım?
Çocuğunuzun bildiği harflerle bir dikte kâğıdı yazdırın: siz okuyun, o yazsın, sonra yazdığını size okusun.
Dikte kâğıdı hazırlayınDiğer yazılar
- Harfler hangi sırayla öğretiliyor? Beş harf grubu, her grubun süresi ve evde hangi harflerle çalışacağınız.
- Harfleri birleştirip okuma Harfleri tanıyan ama birleştiremeyen çocuğa evde nasıl yardım edilir?
- Evde dikte nasıl yapılır? Söylediğinizi yazdırmanın beş adımı, sık görülen hatalar ve ne yapacağınız.
- Çocuğum çok yavaş okuyor Akıcı okuma nedir, evde hangi okuma biçimleri yardım eder, ne zaman öğretmenle konuşulur?
- Çocuğum okuyamıyor, ne yapmalıyım? Okumanın hangi basamağında takıldığını evde nasıl anlarsınız, her basamakta ne yaparsınız?
- Çocuğum b ile d’yi karıştırıyor Bu karışıklık neden çok görülür, iki harf evde nasıl ayırt ettirilir?
- Disleksi belirtileri: birinci sınıfta nelere bakmalı? Disleksi nedir, hangi belirtiler önemlidir, tanıyı kim ve ne zaman koyar?
- Öğretmenle ne zaman konuşmalı? Hangi durumlarda konuşmalı, ne söylemeli, okul nasıl destek olur?